Greinasafn

2018
 »september

 »gst
 »jl
 »jn
 »ma
 »aprl
 »mars
 »febrar
 »janar
2017
2016
2015
2014
2013
2012
2011
2010
2009
2008
2007
2006
2005
2004
2003
2002
2001
2000
1999
1998
1997
1996
1995
1994
1993
1992
1991
1990
1989

Articles in English

6.7.2018
Hvers konar kapitalismi? Hva eiga norrna mdeli og knverska runarmdeli sameiginlegt? Getum vi lrt eitthva af hvor rum?

Read more

28.6.2018
THE MAN WHO LENT US HIS VOICE AFTER OURSHAD BEEN SILENCED......

Read more

2.11.2016
JBH interview Scotland

Read more

1.10.2016
Interviewed by the Lithuanian TV

Read more

14.9.2016
WHATS WRONG WITH EUROPE AND WHY DONT YOU FIX IT?

Read more

All articles in English

19.9.2018

KOMIN HEIM HEIARDALINN

a er sunnudagur sdegis egar au koma til fundar vi mig, sparibin og glsileg, enda a fara t a bora og san leikhs. Brynds Schram ltur t eins og ung fegurards og Jn Baldvin Hannibalsson brosir, lka me augunum, nokku sem mr finnst hann ekki gera ngu oft vitlum. Brosi er svona meira t anna munnviki og mr hefur stundum snst a hann finni jafnvel til me eim frttamanni sem hefur hann vitali. Vi setjumst vi lti fundarbor. Sitjum rhyrning, au hvort mti ru og skiptast augnari sem fyllir mig fund. egar au hafa horfst augu dga stund lta au bi mig spyrjandi.

-Hvernig var a koma heim?
Brynds ltur af mr og horfir litla stund gul hann Jn sinn, kannski eins og hn s a ba eftir v a hann svari fyrst, en hann brosir bara t anna og egir. Kannski er gnin merki til Bryndsar um a tala, samsri agnarinnar er arft nna. au eru ekki lengur sendiherrahjn me agnarskyldu.
Brynds hallar sr fram og krossleggur langa panistafingur, str hringur berandi vottur um dran smekk. Um hls hennar er eins konar skrautkeja sem fer vel vi dkkan kjlinn, andliti eitt varlegt bros sem san hverfur vegna alvruunga oranna. Hr talar fyrrverandi sendiherrafr slands Bandarkjunum og Finnlandi.
a var miki fall a koma heim!
Jn Baldvin brosir n strnislega t bi munnvik og spyr lgt hvort hn hafi nokku urft fallahjlp.
Vi hljum og Brynds kannski mest egar Jn heldur fram og spyr hvort hn vilji ekki bara byrja aftur svarinu!
Hn sendir honum auga sem er skjn vi stina og byrjar a tala um kltursjokk - og svo:
Andrmslofti er breytt! Hvernig finnur maur etta? g veit ekki, a er einhvern vegin meiri harka, tillitsleysi, frekja og eigingirni. Minnti mig svolti gilega Bandarkin, v g er bin a vera rj yndisleg rleg r Finnlandi, ar sem allt er svo stablt, jafnvel veri, og flki haggast ekki. a er svo traust.

- varst mrg r hsmir sendiherraheimili Bandarkjunum og Finnlandi, hvernig er a vera orin hsmir Mosfellsb?
ritinu Samtarmnnum kalla g mig rskonu vi sendir slands Washington fr 1998, segir essi fyrrverandi sendiherrafr, me glsilegan og margvslegan starfsferil. Hn var dansari og leikari vi jleikhsi, dagskrrgerarmaur hj RV sjnvarpi, ritstjri hj Frjlsu framtaki, framkvmdastjri kvikmyndasjs slands, gslukona Slheimum, danskennari vi jleikhsi, blaakona, kennari, leikkona og leikstjri og jafnvel sklastjri.
g setti etta svona af strni vegna ess a egar heyrir ori sendiherrafr, hva sru fyrir r? Einhverja fna konu me pleraar neglur, sgarettu munni og shrr-glas hendi. Konu sem arf aldrei a gera neitt nema kla sig til a mta veislur!
Brynds hefur kf halla sr fram egar hn talar en rttir n r sr og dsir.
Mig rai ekki fyrir hva etta er hrikalegt djobb.
Bryndsi finnst a Bandarkin su krefjandi land a v leyti a ar mir miki maka sendiherrans. Hn keypti sjlf inn fyrir sendiri.
etta er sund fermetra hs fjrum hum. a urfti auvita a halda v hreinu, me ll rm uppbin, egar vnta gesti bar a gari. g urfti a gera fjrhagtlun v peningar til sendirsins eru naumt skamtair og g tlai sannarlega a gera eitthva skemmtilegt essi r, nota tkifri og kynna slenska menningu, og peningarnir uru a ngja. annig a g fr og keypti sjlf inn og hafi astoarmann me mr. a var strkur fr Filipseyjum sem fylgdi hsinu egar vi komum og var metanlegur. Og vi sum um etta allt sjlf, g og Flaviano.

-Helduru a arar sendiherrafrr hafi gert a sama og ?
g hef ekki hugmynd um a. etta fer allt eftir str sendira og metnai eirra.
A vsu urfti g ekki a umgangast miki arar sendiherrafrr Washington. a eru Bandarkjamenn sjlfir sem eiga vi mann erindi. Maur er ekki fyrr komin til landsins en sminn byrjar a hringja fr leikhsum, hljmsveitum og peruhsum og raddir segjast vera a safna f fyrir vikomandi svo a hgt s a halda fram a standa undir menningunni. Bandarkjunum er allt reki af hugaflki. Ekki rki ea borgum. trlegur fjldi af alls konar nefndum eru a safna peningum og margar nta sr sendirin. g var me strt borstofubor ar sem fjrtn manns gtu seti einu og svo er enn hringt og snkjurdd sagi kannski: Miki vriru vn fr, ef vildir hafa dinner hsinu nu fyrir okkur. Hver matargestur borgar sund dollara fyrir a f a sitja til bors hj r og vi fum peninginn sjinn og getum haldi fram a reka Kennedy Center, ea hva a n ht. g s mr leik bori, a annig gti g kynnst peninga- og valdaflkinu svo a etta geri g iulega og var orin gtis gestgjafi me htelstjrareynslu, g segi sjlf fr; gti teki a mr a reka mealstrt htel, held g bara.
Jn Baldvin Hannibalsson, fyrrverandi sendiherra, hefur seti og aga svo dmalaust fallega, a a mtti halda a hann vri transi egar hann horfir ltlaust Bryndsi sna. Hann hrekkur upp egar g spyr hvernig honum fyndist plitska korti slandi lta t.
Hann egir fram smstund. egar g lt mig rma myndir af honum vitlum finnst mr alltaf a hann lti eins og hann hefi ngan tma ur en hann svarai. Mttu svo sem fleiri gera.
Svo segir hann.
Kannski er maurinn sem fr ekki s sami og kom og sr etta dlti me rum augum. Hr ur fyrr, mean g var plitk og samstarfi vi msa menn, til dmis annars staar Norurlndum, andmlti g v alltaf sterklega a slendingar vru amerkansrair. g sagi Svum a lta eigin barm. Vi Dani sagi g a eir klluu helgarbla Berlinske Weekend Avisen! a gerum vi ekki. Vi hefum varveitt okkar tunguml betur. rtt fyrir nbli vi Bandarkjamenn hefi slensk menning aldrei veri eins miklum blma!
etta sagi g . N ver g a jta a mr finnst a sumt okkar jflagi beri ess merki a vi erum a vera meira amerikanseru en mr gejast a. egar g er lei binn keyra fram r mr amerskir furflutningatrukkar sem eru tlair til flytja fur slttum Amerku en ausa yfir mig aur jveginum svo mr er fari a la eins og g bi einhverju amersku thverfi. essi yndli dalur, Reykjadalurinn, sem kallast n Mosfellsbr, hefur miju sr Kentucky-Fried Chicken-sta, amerska myndbandaleigu og eina bensnst. egar g kveiki sjnvarpinu er ar ekkert nema amerskt rusl myndbandssplum fyrir utan frttir. Helsinki gtum vi vali r tugum kvikmynda vsvegar a r heiminum, ekki sst Evrpskum kvikmyndum. g var varla fyrr kominn til landsins egar samtk atvinnulfsins voru me rstefnu, etta eru dugnaarstrkar og sagir vera strri trs en eir voru me tillgu um a leggja niur slenskuna, v hn hamlai eitthva trsinni! Hva ykjast essi gjar vera?

-Kitlar a ig a reyna a breyta essu eitthva?
a er merkilegt hva Jn Baldvin getur seti lengi kyrr, nnast eins og hann s skorinn t krossvi, augun svo dma-laust rleg. a er hreint ekki eins og hann s a fara t a bora og san leikhs og klukkan tifar sfellt! Svo dregur hann djpt andann og svarar.
g hef jafn mikinn huga plitk og g hef alltaf haft. Ekki minni.
Hann dregur gn seiminn egar hann heldur fram.
g get ekkert a v gert a ef mr mislkar eitthva vil g koma mnum skounum framfri og jafnvel reyna a bta standi. g hef hins vegar ekki ann metna sem g hafi persnulega til ess a n einhverjum frama plitk. a er lngu lii. g hef engan huga a setjast ing ea setjast einhvern rherrastl, ea eins og Kanar segja: I have been there and done that. annig a a verur bara a koma ljs.

- ltur r ngja a Brynds kitli ig!
Hann kmir.
a er skp notalegt.

-En er ekki veri a hvsla a r seiandi orum um a koma aftur og lta til n taka?
J, en a er n ekki allt sem snist. a g hitti flk frnum vegi sem segir a miki s n gott a sj mig aftur og hvort g tli ekki plitkina, tek g a ekki alvarlega.

-Var erfitt a ganga t r Alingishsinu og gerast sendiherra?
Ekki erfitt nei, en a var gerbreyting. mnu tilviki voru stjrnml str. a er ekki svo hj llum stjrnmlamnnum svo klluum. En a var str fr morgni til kvlds.

-tti a vi ig?
nnur augabrn Jns Baldvins lyftist fgnui.
J, j, jjj! g hafi gaman af strum.
Bros.
a var tekist um str ml. g var mjg umdeildur stjrnmlamaur, g man a. a eru kanski ekki allir sem muna hva g var umdeildur. A vera sendiherra er n bara 9 til 5 djobb samanburi vi au skp, a a fari talsvert af v starfi fram kvldin.

-En af hverju frstu etta?
g hafi veri formaur mnum flokki tlf r og veri rherra rkisstjrnum tta r. g hafi beitt mr fyrir strum og umdeildum mlum me mnum samstarfsmnnum og vi komi miklu verk. Vi lgum raunar grundvllinn a v nja slandi sem g var a frast yfir hrna rtt an. Jafnframt httai svo til og var raunverulega kominn tmi til, a endurskipuleggja vinstri slenskri plitk. Gamall draumur sem hefur veri me mr alla t a jafnaarmenn eigi a starfa saman einum flokki.
Mitt plitska kapital var a sumu leyti upp uri. g sagi a g hafi veri umdeildur stjrnmlamaur, a voru margir sem lgu talsvera f mig, ekki sst innan vinstra lisins, margir sem bru einhver sr eftir viskipti vi mig. Mn niurstaa var s a g gti best greitt fyrir v sem yrfti a gerast me v a draga mig hl.
En hva me draum inn um stra jafnaarmannaflokkinn?
Til ess a lta drauminn rtast urfti g a draga mig hl. a l ljst fyrir a str jafnaarmannaflokkur mundi frumbernsku vera nokku lengi stjrnarandstu. Rkisstjrnarsamsteypa Sjlfstisflokks og Framsknar, sem seti hefur vi vld fr 1995, var nnast hjkvmileg. Hn hefur svo sem ekki gert miki en a hefur miki gerst sem hn hefur ekki skipt sr af.

-Brynds, varstu sammla essu, a Jn Baldvin htti plitk og i fru t hi ljfa lf sendiherrans?
Hn ltur af mr og horfir rlegum augum mann sinn sem hefur aftur sett sig agnarr.
a var fall fyrir mig egar hann kva a htta sem formaur Aluflokksins. g s eftir Aluflokknum, tti ar lka mna bestu vini. Vi vorum eins og ein fjlskylda, annig a a var eftirsj v. Hinsvegar, egar etta bo kom um a fara burtu af landinu, nttrlega greip maur a. Mr fannst Halldr sgrmsson mjg rltur maur a bja andstingi snum plitk a gerast sendiherra Washington, sem er nttrlega borg borganna. g vissi a strax a g mundi eiga mjg ga tma framundan og held a mn bestu r jafnvel hafi veri eftir a vi frum af landinu.
g ttai mig ekki v fyrr en g var komin t hva g var undir miklum rstingi og pressu hr heima. etta var bsna miki reiti hr heima, stugar rsir og maur ori varla a opna tvarp ea sjnvarp, maur vissi aldrei hva kmi nst.
N er eins og Jn Baldvin vakni og augu hans vera mild egar hann segir:
Hn er svo vikvm, essi elska.

-Segi mr gtu hjn, arf etta a vera svona? arf konan a gjalda ess og brnin, a eiginmaurinn er umdeildur plitk?
Brynds segir kvei a anna hvort su au saman essu ea ekki.
Maur hleur ekki vegg milli sn og eiginmannsins.

-En , Brynds, varst af einhverjum stum mun snilegri sem eiginkona stjrnmlamanns en nokkur nnur eirri stu. Sru eiginkonu Halldrs sgrmssonar einhvers staar?
a var alls ekki mevita, nei, alls ekki. Kannski var a v a kenna a g var ekkt r sjnvarpinu. Getur veri a, sem vakti huga eirra mr og hva g vri a gera. g var auvita mjg virkur tttakandi essu llu me Jni. Og eflaust hefur a skipt mli, a andstingarnir vissu a me v a rast mig , fyndu eir veikan blett Jni Baldvini.

- lifir samt sjlfstu lfi sem berandi fjlmilakona.
g get enga skringu gefi v af hverju flk hefur huga sumum en ekki rum. En kannski er a eitthva fari mnu, sem grar flki.

-Aftur a sendiherrahjnunum. skrifair pistil, Brynds, egar i voru a leggja af sta heim fr Finnlandi og nutu ekki lengur eirra srrttinda sem sendiherrastarfinu fylgir. Skrifair a i vru orin venjulegt flk. Var einhver sknuur eftir forrttindunum essum skrifum?
Nei, g var einmitt fegin a vera laus vi au. Starfi sendiherra fylgir svo miki form, prjl og umbir. Hn hefur oft gripi mig, essi tilfinning a etta s relt form, til dmis a vera me bl og blstjra. g var mjg fegin a hafa minn eiginn bl og geta fari mnar eigin leiir og enginn vri a skipta sr af mr. a var kvei frelsi a komast r essu kerfi. etta var kannski gaman svona allra fyrst, skiluru, en g er fljt a alagast njum astum og finnst yfirleitt allt svo forvitnilegt kring um mig, sem gerir lfi spennandi.
Jn Baldvin segir ekkert vi essu. egir sinn talandi htt.

-Hva segir fyrrverandi utanrkisrherra, sem var randi sendiherra t um allt? Ertu sammla konu inni a a s relt kerfi a hafa sendiherra?
a kemur falleg hsbros t anna.
Nei, nei, og g veit ekkert hvort hn meinar etta sem hn segir um prjli. Hn er n prjllaus kona hn Brynds. Um tma hlt g a hn vri tekin vi essu blstjradjobbi sjlf, v hn var farin ap keyra blstjrann heim og aka sjlf.

-Mttir tj ig um nar skoanir n ess a tala vi utanrkisrherra?
Nei, sendiherra hefur umbo stjrnvalda til a flytja eirra ml. Sendimaurinn flytur bo og stefnu stjrnvalda, svo koma tlkunaratrii, hva m og hva ekki. M hann flytja erindi vegum hskla ea rannsknastofnana vegum svokallara hugveita ea heilaveita?
Eitt af v sem g geri miki af Washington DC var a taka tt slku. a er miki af rannsknarstofnunum stjrnmlum, varnarmlum og ryggismlum. a eru til stofnanir um alla skapaa hluti og sumar eirra mjg hugmyndafrilega bjagaar. Nnast trbosstofnanir. Af einhverjum stum var eftirspurn eftir v a f sendiherra til a taka tt slkum mlfundum og flytja erindi. Einnig vi hskla og g geri a n athugasemda fr stjrnvldum heima.

-Hvernig var fyrir ig, stjrnmlamann mjg til vinstri, a koma sendiherra til essa mjg svo hgri sinnaa lands?
Vi hfum a ori gamla daga a eir slensku nmsmenn sem fru til Bandarkjanna hafi ori kommnistar. eir sem fru til Sovtrkjanna uru fgahgri menn, hgra megin vi Solzhenitsyn. etta var strum drttum rtt. Fimm ra dvl okkar Bandarkjunum hafi hrif af essu tagi. g er ekki nokkrum vafa um a kynnin af bandarsku jflagi hafa skerpt vinstri sjnarmi mn og dpka sannfringu mna fyrir v a hi evrpska velferarrki er miki plitskt afrek og eftirsknarvert a vihalda v.

-Var ekki stundum erfitt a vera kurteis sendiherra og nnast hlutlaus og segja ekki til vamms veislum ea einkasamtlum vi stjrnmlamenn?
Nei, a var a n ekki. Formleg samskipti sendiherra vi fulltra stjrnvalda vitkurkinu er Washington fyrst og fremst svii utanrkis- og varnarmla. A nokkru leyti viskiptamla og samstarfi vi viskiptafulltra, sem reyndar situr New York hann tilheyri sendirinu. riji hluti starfsins er san kynning landi, j og menningu. Svo g nefni r dmi var g ri 2000, tv sund ara aldarafmli Leifs heppna, vistaddur 270 atburi Bandarkjunun, Kanada og Mexk.
Vi frum um nrri ll fylki Bandarkjanna og mrg af fylkjum Kanada. etta var auvita samrmd tilraun af hlfu Norurlandanna til a reisa sinn prfl, draga upp srstaka mynd af Norurlndum, og v sem vri framlag norrnna manna til jardeiglunnar sem Bandarki Norur-Amerku er. etta tk auvita grarlegan tma og atorku og kallai fyrst og fremst a a sendiherrann talai endalaust samkundum og stofnunum og hsklum. Hann urfti auvita a vera fr um a tala af einhverri ekkingu um land, j og tungu. Hina heilgu renningu.
Eftir essa ru er eins og Jn Baldvin fari framhaldstrans. Mean hann talai hafi hann seti nrri hreyfingarlaus og rlegur svip. Honum leiddist samt ekki held g - og vona.
Brynds tekur n vi.
Mr finnst einhver vegin a utanrkisjnustan hafi ekki kvei til hvers s veri a reka sendir. Hsni sendiherra eru yfirleitt glsileg, ar er all til alls.......
Er a?
a er fyrrverandi sendiherra sem grpur framm, en Brynds, fyrrverandi sendiherrafr, ltur ekki trufla sig. Hn hvslar einhverri athugasemd a Jni sem g ekki a heyra, enda heyri g ekki. Hn heldur svo fram.
Til ess a geta ntt essa astu arf auvita peninga. g held a llum sendirum s skorinn svo rngur stakkur a sendiherrar hafa ekki tk v a vera stugt a kynna land og j, sem manni finnst a hljti a vera aal hlutverk sendira slands um allan heim. a, a hafa glsilegt flk sem hefur tk a n til lykilflks me kynningum snum landi og j. a er ekki ng af hafa glsileg hsakynni, ef ekki er hgt a nta au. a vri miklu praktiskara a setja sendiherrann drari b thverfi og san gti hann eki sjlfum sr vinnusta. a er arfi a hafa svona drt hsni og arfa dekur, ef engir peningar eru til athafna.
g hafi matarbo fyrir hrifamikla Bandarkjamenn og geri a a stefnumli a f listaflk a heiman til a skemmta gestunum. g sagi listaflkinu a g gti ekkert borga v en reddai keypis fari fyrir a og bau v gistingu hj okkur og a skemmi fyrir okkur stainn. etta var fastur liur veislum okkar.

-Varstu einskonar menningarfulltri slands sendirinu?
Sjlfskipaur, svarar hn og Jn Baldvin btir vi hreykinn:
a er alveg rtt, hn var a. a eru um 200 sendir Washington og hvert og eitt me menningarfulltra ea heilar menningardeildir. a er gefi t tmarit borginni sem er nnast eingngu helga starfsemi sendiranna, enda mikil samkeppni um a koma junum framfri. r eftir r ennan tma sem vi vorum ar var okkar sendir meal eirra tta sendira sem samkvmt eirra skoanaknnunum tti eftirsknarverast a koma samkvmi hj. a var fyrst og fremst Bryndsi a akka. En hn hafi ekki mikla peninga til ess.
Brynds btir vi a a hefi veri ruvsi Finnlandi ar sem borgir og rki reka alla menningu,
ar var v engin eftirspurn eftir flki eins og mr. a er erfiara a komast inn finnskt samflag en bandarskt, enda eru Finnar lkir Bandarkjamnnum. Maur kynntist ess vegna kollegum fr rum sendirum mun meira. Nokku sem gerist ekki Bandarkjunum.

-Jn Baldvin, aeins a ru. Hvernig hefir sem utanrkisrherra, teki eirri kvrun Bandarkjamanna a loka herstinni Keflavkurflugvelli?
Fyrrum utanrkisrherra slands svara n umhugsunar.
g hef sagt a ur og get endurteki a vi ig alveg hreint og klrt; g hefi fylgt stefnu Davs Oddsonar v mli. egar vi hldum upp 50 ra afmli varnarsamstarfsins vi Bandarkin ri 2001, var efnt til mlings jmenningarhsi og af v tilefni var tarlegt vital vi Dav Oddsson, forstisrherra. Hann sagi eitthva essa lei, - g man etta ekki orrtt: Varnarsamningurinn er grundvllur essa samstarfs og kveur um gagnkvm rttindi og skuldbindingar. Varnirnar eru ekki bara gu Bandarkjanna heldur lka gu slands og grannja okkar. Ef Bandarkjamenn taka einhlia kvrun um a hverfa fr skuldbindingum snum um trverugar varnir slands a okkar mati og n samrs vi okkur, geta eir bara hypa sig!
N er kominn skemmtilegur svipur Jn Baldvin og g er hreint ekki viss um hvort a er gamall rherrasvipur. Svo heldur hann fram:
Ef Bandarkjamenn hefu tilkynnt mr sem forstisrherra me smtali fr einhverri undirtyllu a n vri essu loki hefi g sagt a sama og Dav Oddson: a er brot varnarsamningnum. etta er einhlia kvrun ykkar. i hafi snigengi samr vi okkur og skulu bara pakka saman!

-Hva viltu segja vi nverandi rkisstjrn sem hefur veri nnast vlandi vi rskuld Bandarkjaforseta?
guanna bnum, standi lappirnar. Hva eru i a bija um? essu er loki. etta voru allt saman sndarvirur!
Kjarni mlsins er essi: a er engin hernaarleg gn sem stejar a slandi. Hr var kalt str ratugum saman og Sovtrkin skilgreind sem vinurinn. Og voru a lngum. etta var kalt str milli Sovtrkjanna og bandamanna eirra annars vegar og hins vegar lrisrkja vesturlndum. NATO var kjarninn v og vi vorum ailar a NATO. essu tmabili er loki.
Sovtrkin liu undir lok rslok 1991. a var vissutmabil nokkur r ar eftir. Meal annars ess vegna var a ri 1994, nst sasta ri mnu sem utanrkisrherra, a eftir tarlegar virur vi bandarsk stjrnvld undirrituum vi me vara varnarmlarherra Bandarkjanna srstaka bkun um framkvmd varnarsamningsins sem gilti aeins tv r og forsendan var s a n vri vissustand. Lrisrunin Rsslandi var mjg skammt veg komin og margir hrddir um a Rssar mundu hverfa aftur til fyrri stjrnarhtta. eirri vissu er lngu lngu loki og Sovtrkin eru nna ninn bandamaur Bandarkjanna v sem eir skilgreina sem heimsstr gegn hryjuverkum.
a er engin hernaarleg gn sem stafar fr neinu jrki gagnvart slandi og ekki okkar svi heiminum. S gn sem a okkur stejar tengist hugsanlegum hryjuverkum. Hn tengist aljlegri glpastarfsemi sem stundum er samtvinnu. Hn snst um borgarlegar varnir. Fullvalda rki hltur a tryggja ryggi borgaranna. a er eitt af frumskyldum ess.
Verkefni okkar nna er einfaldlega etta: A hve miklu leyti getum vi gert a sjlf?
Moldrk j, sjtta rkasta j heimi!
A hve miklu leyti er elilegt a ska eftir samstarfi grannja innan Atlantshafsbandalagsins og reyndar Evrpusambandsins?
Vi eigum a fara virur vi arar jir um etta.
Eystrasaltsrkin hafa veri nefnd sem hlista, en ar ekki g vel til eftir a hafa veri ar sendiherra sastliin rj r. g eyddi verulegum hluta af mnum starfstma ar. au hafa ekki eigin flugher. Atlantshafsbandalagi hefur byrgst eim trverugar snilegar loftvarnir og a ar skipta nnur rki me sr verkum. Um etta arf auvita a semja.
En kjarni mlsins er essi: Tvhlia varnarsamstarfi vi Bandarkin er loki.

-Hvernig var fyrir ykkur a f a kkja bak vi etta leiksvi sem Bandarkin hafa fyrir heiminn, en sna reyndar alltaf sama leikriti sem gti heiti Vi erum frbrt land og hr eru allir jafnir og elska friinn. Eru Bandarrkjamenn friarboar heimsins?
Brynds hefur seti me hnd undir kinn og hlusta hann Jn sinn. Hn setur n brrnar.
a er ekki mn tilfinning eftir a hafa veri ar fimm r. a uru algjr umskipti llum vihorfum egar Bush tk vi af Clinton. Mr hugnaist a ekki. Bandarska jin er svo fjlmenn, 300 miljnir manna, og ar er til er allt a besta og allt a versta.

-Helduru a eir su httulegir heimsfriinum?
Brynds verur alvarlega svip
dag held g a eir su a. mnum huga eru Bandarkin mjg harkalegt og eigingjarnt samflag. Mr verur hugsa til barnanna sem fast ar inn murleikann og komast aldrei t r honum. v lengur sem g var Bandarkjunum var g hamingjusamari a tilheyra okkar hluta veraldar hrna megin Atlantshafsins. g hafi aldrei bist vi v a Bandarkjunum og Evrpu vri svo mikill munur vihorfum flks til lfsins.

-egar varst sendur til Finnlands, Jn, var pskra um a a vri veri a lkka ig tign me v a flytja ig fr Bandarkjunum til Finnlands. Hva viltu segja um a?
a klukkar sannfrandi hltur Jni Baldvini.
g kom nokku vi sgu sjlfstisbarttu Eystrasaltsjanna riggja vegna ess a g var fyrsti utanrkisrherra erlendrar jar til a viurkenna sjlfsti eirra formlega. Tv, rj rin ar undan var g einn af rfum mnnum sem var talsmaur sjnarmia eirra aljlegum vettvangi. g leit a sem srstakan heiur a vera gerur a sendiherra hj essum jum og g var greinilega ltinn finna a a eim tti a heldur ekki miur.
Sendiri hefur asetur Helsinki Finnlandi, sem er s Norurlandaj, a rum lstuum, sem g hef mestar mtur , svo g hafi ekki yfir neinu a kvarta. En m g bta vi a sem hn Brynds var a segja um Bandarkin?
Washington DC er hfuborg heimsins. Hn er 85 prsent svrt. egar Martin Luther King, leitogi jafnrttindabarttu og frelsishreyfingar blkkumanna Bandarkjunum, var myrtur ri 1968 uru fjldauppot borginni og str hverfi voru lg rst. au eru enn rst!
gtir haldi a vrir staddur rija heims borg. Sklakerfi Washington er rst af v a borgin sjlf hefur engar tekjur, a er massvt atvinnuleysi, hrikaleg eiturlyfjavandaml og eitthva milli sj og ttahundru mor eru framin ar hverju ri.
vilkur svarts karlmanns, sem er fddur arna og uppalinn, er um rjtu r. Barnaftkt er grarleg og lrir a ert staddur jflagi sem er rammstttskipt. arna er undirsttt kynsl fram af kynsl sem er ofurseld ofbeldisfullu rbyrgarjflagi ar sem sklar eru hreinlega af v taginu a eir ba ig ekki undir nein strf. ert lokaur inn vtahring ftktargildru.
Sklar eru fjrmagnair af sveitaflgunum. thverfunum eru sum af rkustu sveitaflgum Bandarkjunum og ar geta veri fnir sklar. En etta er allt stttskipt annig a hugmyndir Bandarkjamanna um sjlfa sig, um land tkifranna og um a a etta s ekki stttskipt jflag eru v miur skaplegar ranghugmyndir. Og a er arna sem munurinn Evrpu og Bandarkjunum er skrastur, nefnilega a a er fnt a vera rkur Bandarkjunum en a er skelfilegt hlutskipti a vera ftkur ar.
Brynds hefur ru hverju kinnka kolli undir tali Jns Baldvins og egar hann agnar segir hn hramlt:
a hvarflai aldrei a mr a vi vrum eitthva sett niur, egar vi vorum send til Finnlands. a var nefnilega strkostlegt a fara anga fr Bandarkjunum til a geta bori saman gerlka og andsta jflagsger. Finnar eru ekki lkir okkur og vita lti um sland, en eim ykir vnt um okkur. jirnar vita bara ekki ng hvor um ara, v miur.

-gtu hjn, hva n, egar i eru komin heim. Gtir , Brynds, hugsa r a fara aftur sjnvarpi?
g vri alveg til a, j.

-Jn, Baldvin, reynsla n er of drmt til a ltir hana flna endurgeru heilsrshsi Mos. i snilega elski hvort anna verur varla ng fyrir ykkur a sitja og horfa hvort anna og tala um hva etta er bi a vera gott!
g var einhvern tma spurur a v hva a vri sem mr tti mest um vert a gera lfinu og g vitnai Jhann Hannesson sklameistara Laugarvatni sem sagi ingarmest a kenna og skrifa. g hef veri kennari og vi bi reyndar. g skrifa miki og eftir a skrifa meira v g hef stru til ess. Nlega voru mr boin tv djobb vi hskla hrna. g er a hugsa. A vera samskiptum vi ungt flk eru forrttindi og annig lriru mest um njar hugmyndir og breytilegt hugarfar.
g kvi v ekki a vi tv fum ekki ng a gera. Spurningin er hvernig vi komumst hj v a gera of miki.
Svo hlr Jn dvel og Brynds segir vi mig og brosir:
Geru ekki of lti r hsinu okkar Reykjadal. a er ori yndislegt og hvergi gefst betra tkifri til a hugsa og skrifa en einmitt ar, essu fallega umhverfi.

Samtali er loki.
egar hjnin ganga brott stend g kyrr og horfi um stund eftir eim. Glsilegir fulltrar ess besta slensku samflagi, tmalaus aldri, reynsluboltar sem munu n efa lta meira sr heyra og vonandi hrista upp okkur hinum, sem hldum a vi sum salt jarar, einstk meal ja, en erum soddan smslir a vi urfum a kalla alla frga tlendinga slandsvini ef eir slysast til a stoppa hr yfir helgi og detta a einhverjum Reykjavkurbarnum.
Hvenr tlum vi eiginlega a losna vi hugsunarhtt smborgara?

Vital Jnasar Jnassonar vi BS og JBH, 2008

Deila Facebook

Skrifa ummli

Nafn
Netfang
Skilabo
Skru inn etta or
ennan reit